రాలిన కథా కుసుమం

తన రచనలలో మార్మికతకు పెద్దపీట వేసి, కేవలం 15 కథలతోనే చదువరులను అభిమానులుగా మార్చుకున్న త్రిపుర 24 మే 2013 న దివంగతులయ్యారు.

సెప్టెంబరు 2, 1928 నాడు జన్మించిన రాయసం వెంకట త్రిపురాంతకేశ్వర రావు (ఆర్.వి. టి. కె. రావు) ఉరఫ్ త్రిపుర, తన మొదటి కథ 31-5-1963 నాటి ఆంధ్రపత్రికలో ప్రచురించారు. 2012-13 నాటికి త్రిపుర సాహితీసృజనకి యాభై సంవత్సరాలు పూర్తవుతాయి.

త్రిపుర కథల విలక్షణత అయన ఎత్తుగడలో ఉంటుంది, మొదటే అర్థం కాలేదని పుస్తకం పక్కన పడేస్తే మాత్రం కొన్ని అద్భుతమైన కథలని కోల్పోయిన వారవుతారు. మొదట అర్థం కానట్టు అనిపించినా, చదివే కొద్దీ కొత్త భావాలేవో అనుభవంలోకి వస్తున్నట్లు, మళ్ళీ మళ్లీ చదవాలనుకుంటారు పాఠకులు. కథలు సంక్లిష్టంగా అనిపిస్తాయి, వాటి పరిథి పెద్దది – ఫ్లోరిడా, వారణాశి, కేరళ, రంగూన్, థాయిలాండ్, సరిహద్దు ప్రాంతాలు – ఎన్నో చుట్టి వస్తాయి యీ కథలు. జెన్ బౌద్ధం మొదలు నక్సలిజం దాకా అనేక శ్రేణుల్లో తత్త్వచింతన ఈ కథల్లో ఉంది. చదివేకొద్దీ, మరింతగా చదివించే గుణం ఉన్న కథలివి. ఈ కథల్లో సర్రియలిజం, ట్రాన్స్‌పరెంట్ చీకటీ ఉండి అంతర్ముఖీనమైపోయే ఒక కన్ఫెషనల్ ఎలిమెంట్ కనపడుతుందని సుధామ అంటారు.

త్రిపుర కథలే కాకుండా కవితలూ అద్భుతంగా ఉంటాయి. తన 47వ పుట్టిన రోజు సందర్భంగా ” సెగ్మెంట్స్” అనే ఆత్మకథాత్మక దీర్ఘకవితని రాసారు. దీన్ని మరో ప్రముఖ కవి వేగుంట మోహన్ ప్రసాద్ త్రిపుర స్వశకలాలు పేరుతో తెలుగులోకి అనువదించారు. ఫ్రాంజ్ కాఫ్కాకి వీరాభిమాని అయిన త్రిపుర ఆయన ప్రేరణతో, “త్రిపుర కాఫ్కా కవితలు” రాసారు. కాఫ్కా రచనల్లోని నిగూఢత్వం ఈ కవితల్లోనూ గోచరిస్తుంది. ఈ పుస్తకాన్ని “సాహితీమిత్రులు” ప్రచురించారు. 1980 – 1988 మధ్యలో త్రిపుర రాసిన 16 కవితలని “కవిత్వం ప్రచురణలు” వారు “బాధలూ -సందర్భాలూ” అనే శీర్షికతో నవంబరు 1990లో ప్రచురించారు.

“త్రిపుర కథలు, కవితలు, సంభాషణలు, మౌనం ఇవి వేరు వేరు కావు. అవన్నీ కలిసి అల్లే దారులు ఎంతో విస్తారము, సాధారణమైన అనుభవాల కంటె లోతు, అపరిచితమైన సృజనావరణానికి దిక్సూచికల వంటివి” అని అంటారు కనకప్రసాద్.

చక్కని సాహిత్యం ఆస్వాదించాలనే తెలుగు పాఠకులకు ఒయాసిస్సు లాంటివి ఈ త్రిపుర రచనలు.

తెలుగు సాహిత్యాన్ని సుసంపన్నం చేయడంలో తనవంతు పాత్ర పోషించి, కథనరంగం నుంచి నిష్క్రమించిన త్రిపురకి హృదయపూర్వక నివాళి అర్పిస్తోంది కినిగె.

Related Posts:

‘హోటల్లో’ కథపై అబ్బూరి గోపాలకృష్ణ అభిప్రాయం

చక్కని తెలుగు సాహిత్యం ఆస్వాదించాలనే తెలుగు పాఠకులకు ఒయాసిస్సు లాంటివి త్రిపుర కథలు. రాసి కన్నా వాసి మిన్న అని విశ్వసించిన త్రిపుర గారు 1963 – 1973 మధ్య కాలంలో 13, 1990-91 మధ్యలో 2 కథలు… మొత్తం 15 కథలు వ్రాశారు. వీటిలోని విషయం, శైలి, గాఢత పలు విమర్శకుల ప్రశంసలు అందుకున్నాయి. ఈ కథలు డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తాయి.

ఈ సంకలనంలోని ‘హోటల్లో’ కథపై అబ్బూరి గోపాలకృష్ణ గారి అభిప్రాయం చదవండి.

* * *

” ‘హోటల్లో’ అన్న యీ రచన నిజానికి కథ గాని కథ. కదలకుండా కదిలించే కథ.

చాలా మామూలుగా – మనం నిత్యం జీవితంలో చూసే దృశ్యాలనే అతి మామూలుగా చూపించడం ఈ కథలోని ప్రత్యేకత.

ఈ కథలో కనిపించే హోటల్లో ఎన్ని బల్లలున్నాయో వక్కయొక్క బల్ల దగ్గర ఎంతమంది భోక్తలున్నారో, వాళ్ళ తీరని ఆకలి – అంటే ఎంత తిన్నా తీరని ఆకలి. సర్వర్లూ, ప్లేట్ల గ్లాసుల గలగలలూ, ఇవే చూపిస్తున్నాడు రచయిత.

సాహిత్యం, రాజకీయాలు, పాలనా యంత్రాంగంలోని అవినీతి అన్నీ వినబడతాయి – హోటల్లో కూర్చున్న మనుషుల నోళ్ళల్లో నలుగుతూన్న పలహారాల మూలుగుల్లో-

అన్నీ దృశ్యాలే – కొండని దగ్గర్నుంచి మరీ దగ్గర్నుంచి చూస్తే కొండలో కొంత భాగమే చూడగలం. కొండ ఆకారాన్ని అంచనా కట్టాలంటే బాగా దూరంగా పోవాలి. రచయిత మనల్ని హోటలుకు మరీ దగ్గరగా – ఉహూఁ హోటల్లోకే సరాసరి పాఠకుల్ని తీసుకెళ్ళాడు. సీటు లేని ప్లేటు లేని అగంతకులం మనం.

రష్యన్ మహా చలన చిత్రకారులు పుడోవ్కిన్, ఐసెన్ స్టీన్ తమ చిత్రాలలో వాడిన ‘మాన్తాజ్’ (Montage) టెక్నిక్ ఈ కథ చదువుతూంటే గుర్తుకొస్తుంది.

పరస్పర విరుద్ధాలయిన రెండు దృశ్యాలను వొకదాని తరవాత వొకటిగా చూపించడమో, వొక దృశ్యం మీద మరొక దృశ్యాన్ని ఆరోపించడమో చేసి – చూపిన దృశ్యాలకు విరుద్ధమయిన భావాన్ని కలిగించడం ఈ టెక్నిక్ లోని ప్రత్యేకత.

ఈ కథలో కనిపించే అలాంటి భావం యేదో నేను చెప్పను.

కాని కథకుడు చెప్పేశాడు వొకచోట. దాన్ని వెతికి పట్టుకోవలసిన బాధ్యత పాఠకులదే. అందుకు పాండిత్యమూ, సహృదయతా ససేమిరా పనికిరావు. మానవత్వం కావాలి అదొక్కటే దీపం ఈ కథలో ప్రయాణించడానికి”.

అబ్బూరి గోపాలకృష్ణ

త్రిపుర కథలు On Kinige

Related Posts: