కృష్ణారెడ్డిగారి ఏనుగు

ఈ కథా సంకలనం కన్నడంలో వివిధ రచయితలు రాసిన కథలకు అనువాదం.

కన్నడ సాహిత్యరంగంలో సుప్రసిద్ధులైన పూర్ణచంద్ర తేజస్వి, శాంతరస, నాగమంగల కృష్ణమూర్తి, కూదవళ్ళి అశ్వత్థ నారాయణరావ్, కుం. వీరభద్రప్ప, ఆర్.టి. శరణ్, ఎస్. తమ్మాజిరావ్, కె. సత్యనారాయణ, హెచ్. రమేష్ కెదిలాయ, ఎ. ఆర్. కృష్ణశాస్త్రి, గోరూర్ రామస్వామి అయ్యంగార్, కు.వెం.పు వంటి సుప్రసిద్ధ కథకులు రచించిన ఈ కథలను తెలుగులోకి హృద్యంగా అనువదించారు శాఖమూరు రామగోపాల్ గారు.

ఈ సంకలనంలోని కథలు కాలాలీతమైనవని ఆచార్య యార్లగడ్డ లక్ష్మీప్రసాద్ అభిప్రాయపడ్డారు. ఈ కథలలోని పాత్రలు, పాత్రల జీవితాలు, వారి వ్యక్తిత్వాల వర్ణన గ్రామీణ ప్రాంతాలలోని సొగసులతో మమేకమై సహజత్వాన్ని సంతరించుకున్నాయని ఆయన అన్నారు.

ఈ సంకలనంలోని కొన్ని కథలను పరిచయం చేసుకుందాం.

కృష్ణారెడ్డి గారి ఏనుగు: ఇది పెద్ద కథ. మూడిగెరె పట్టణంలో రకరకాల వ్యాపారలు చేసి అన్నిరకాలుగా నష్టపోయిన కృష్ణారెడ్డి అనే వ్యక్తి మఠం వారి నుంచి ఓ ఏనుగుని కొంటాడు. జనాలందరూ నవ్వుకుంటారు. ఇప్పటికే దెబ్బతిని ఉన్నాడు, దీంతో పూర్తిగా నాశనం అయిపోతాడని అనుకుంటారు. కానీ దీనికి భిన్నంగా జరుగుతుంది. అడవిలోని పచ్చిక, జొన్నపిండి, బెల్లం ముద్దలు, చెరకు గడలు, అరటి గెలలు, చిలకడదుంపలు…వంటి వాటితో ఏనుగుకి మంచి ఆహరం అందిస్తాడు కృష్ణారెడ్డి. ఏనుగు చెట్లను లాగి తెచ్చిన డబ్బుతో కృష్ణారెడ్డి కాస్త ఆర్ధికంగా కోలుకుంటాడు. అయితే ఈ ఏనుగువల్ల ఆ ఊర్లో చాలా మంది రకరకాల సమస్యలని ఎదుర్కుంటారు. కరెంటోళ్ళు, టెలిఫోన్ వాళ్ళు, ఫారెస్టు వాళ్ళూ ఇలా అన్ని డిపార్ట్‌మెంట్ల వాళ్ళు ఆ ఏనుగు మీద ఎన్నో అభియోగాలు మోపుతారు. దాన్ని ఎలాగైనా పంపించేయాలని అనుకుంటారు. చివరికి ఏమవుతుందనేది ఆసక్తిదాయకం.

ఒకరూపాయి: ఎప్పుడూ గంభీరంగా ఉంటూ, మఠంలో ఉండి చదువుకునే ఓ వ్యక్తి కథ ఇది. మిగతా విద్యార్థుల కంటే బసవణ్ణకి సాహిత్య జ్ఞానం, ప్రాపంచిక జ్ఞానం అధికం కావడం వలన అతనికి ఆ ఊర్లో ఎంతో గొప్ప పేరొస్తుంది. ఎన్నో సమావేశాలలో పాల్గొని ప్రసంగాలిస్తూంటాడు బసవణ్ణ. ఓ రోజు తనది కాని సొత్తుకి ఆశపడి సొంతం చేసుకుంటాడు బసవణ్ణ. కానీ అతని మనసు అతన్ని ఊరుకోనీయదు. చివరికి ఆ డబ్బు తీసింది తానేనని నిజం ఒప్పుకున్నా ఎవరూ నమ్మరు. తల తీసేసినట్లయిపోతుందతనికి.

వ్యభిచారం: ఓ సేట్‌జీ జనాలనీ దోచీ, సరుకులని అధిక ధరలకి అమ్మిన డబ్బునంతా పెద్ద నోట్ల రూపంలో దాచుకుంటాడు. ఇంతలో ప్రభుత్వం వారు నల్లధనాన్ని అరికట్టే నిమిత్తం పెద్ద నోట్ల డినామినేషన్‌ని రద్దు చేస్తుంది. వాటిని చిన్న నోట్లుగా మార్చుకునేందుకు కొంత గడువిస్తుంది. ఓ లాయర్ సాయంతో తన డబ్బుని చిన్న చిన్న మొత్తాలుగా మార్చుకోవాలనుకుంటాడు. లాయర్ ఓ వ్యభిచారి చేతికి నోట్ల కట్టలిచ్చి, ఆమెని బ్యాంకుకి పంపిస్తాడు. ఒళ్ళమ్ముకుంటే అంత డబ్బు వస్తుందా అని అక్కడి అధికారులు ఆశ్చర్యపోయినా, చిన్న నోట్లు ఇస్తారు. తీరా ఆమె ఆ డబ్బుని సేట్‌కి ఇవ్వకుండా పారిపోయి తన సొంతూరికి ప్రయాణమైపోతుంది. ఆ వ్యభిచార గృహాన్ని నడుపుతున్నామెని అడిగితే, “మీ వల్లే ఆమె తప్పించుకుపోయింద”ని అంటూ, “వ్యాపారంలో వ్యభిచారం చేసి సంపాదించింది నిజమైన వ్యభిచారికే చేరింది…” అని అంటుంది.

వరాహపురాణం: ఈ కథ పందుల పెంపకం చేపట్టే ఎరుకల వారి గురించి రాసినది. మూలకథని 1982లో రాసినా, అటువంటి పరిస్థితులు నేటికీ మన గ్రామ సీమలలో కనపడుతునే ఉంటాయి.

కాంచన రథం: భీమాపూర్‌లో రావ్ సాహెబ్ ఓ జమీందారు లాంటి వాడు. విఠలుడికి భక్తుడు. అతని ఇంట్లో ఓ బంగారు రథం ఉండేది. పర్వదినాలలో దాన్ని ఊరంతా తిప్పి ఊరేగించేవారు. అయితే ఆ కుటుంబం కాలక్రమంలో చితికిపోతుంది, పెద్ద కొడుకు దేశం గాని దేశంలో ఖైదు చేయబడతాడు, రెండో కొడుకు పుట్టుకతోనే పోలియోసోకి వికలాంగుడవుతాడు మూడో కొడుకు పుట్టుగుడ్డి. కాలక్రమంలో ఆస్తులు హరించుకుపోయి, రావ్ సాహెబ్ పేదరికంలోకి జారుకుంటాడు. తన దురవస్థకి కారణం చెబుతాడు.

ఫలితం: రాజకీయ చదరంగంలో నెగ్గేందుకు పోటీదార్లు వేసే ఎత్తులని వర్ణిస్తుందీ కథ.

పేగుబంధం: ఒకరంటే ఒకరికి అవాజ్యమైన ప్రేమానుబంధం ఉన్న తండ్రీకొడుకుల కథ ఇది. మహమ్మద్ పేదవాడు, రోజూవారీ సంపాదన సరిపోక కొడుకు ఉస్మాన్‌ని కలకత్తా నాటక సమాజంలో నాటకాలు వేయడానికి పంపుతాడు. మొదట్లో బాగా కష్టపడి మంచిపేరు తెచ్చుకుంటాడు ఉస్మాన్. కానీ తన తండ్రిని మర్చిపోతాడు. కొన్నాళ్ళకి మహమ్మద్ కొడుకుని చూడాలనుకుని నానా కష్టాలు పడి, కలకత్తా చేరితే, అదే రోజు ఉస్మాన్ ఢిల్లీ వెళ్లిపోతాడు. రోజులు గడిచే కొద్దీ, ప్రియురాలి మోజులో పడి నాటకాలని పాడు చేసుకుని, మద్యానికి బానిసై తన జీవితాన్ని నాశనం చేసుకుంటాడు ఉస్మాన్. చివరికి తండ్రిని చూడాలని బయల్దేరుతాడు. మహమ్మద్ కూడా అవసానదశలో ఉండి కొడుకు కోసం ఎదురుచూస్తుంటాడు. చదవురల గుండెల్ని కలచివేస్తుందీ కథ.

యాతన: రాగ్యా అనే కుర్రాణ్ణి చూస్తే జనాలు చచ్చిపోతారనే ఓ మూఢ నమ్మకం ప్రబలుతుంది ఓ ఊరిలో. దురదృష్ట జాతకుడని అందరూ అతడిని ఆడిపోసుకుంటూంటారు. సొంతూరు వదిలి మరో ఊరు వెళ్ళినా, తన ఊరి వాళ్ళు అక్కడ ఎదురై రాగ్యా గురించి అక్కడి వాళ్ళకి వివరించి, అక్కడ్నించి కూడా పంపేసేవారు. చివరికి పాపమ్మ అనే యువతి సాయంతో తన కష్టాలకు దూరంగా పోతాడు రాగ్యా.

వదులుకోటం: ఆచార వ్యవహారాలు నశిస్తున్న ఈ రోజులలో ధార్మిక జీవనం గడిపే ఉపాధ్యారు గారికి ఎదురైన సంకట స్థితి గురించి, ఆయన దేన్ని వదులుకున్నాడో చెబుతుందీ కథ. కాలక్రమంగా ధార్మిక జీవనంలో వస్తున్న మార్పులకు అద్దం పడుతుందీ కథ.

ఆముదం త్రాగిన తాసీల్దారు: పనిదొంగైన ఓ తాసీల్దారుని ఓ బ్రిటీషు అధికారి ఏ విధంగా దారికి తెచ్చాడో ఈ కథ చెబుతుంది. హాస్యంగా సాగుతుందీ కథ.

15 కథలున్న ఈ పుస్తకంలోని కథలు చివరిదాక చదివిస్తాయి. ఈ పుస్తకం డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది. వెల 90/- రూపాయలు. నెలకి రూ. 30/- అద్దెతో ఈ పుస్తకాన్ని చదువుకోవచ్చు.

కృష్ణారెడ్డి గారి ఏనుగు On Kinige

కొల్లూరి సోమశంకర్

Related Posts: