“మశాల్” పుస్తకంపై సమీక్ష

ప్రతి ఉద్యమం సాహిత్యాన్ని సృష్టిస్తుంది. ఉద్యమంలోని నవ్యత సాహిత్యంలో కొత్త ఇతివృత్తానికి పాదుపోస్తుంది. కొన్నిసార్లు పాత శిల్పాన్ని తలదన్నే శిల్పం కూడా జతకూడుతుంది.మలి దశ తెలంగాణా ఉద్యమం వందలాది కవులను కొత్తగా తయారుచేసింది. అభ్యుదయ, ప్రగతిశీల విప్లవ కవులు కూడా ఇందులో పాల్గొన్నారు. ఇంత పెద్దఎత్తున ఈ అరశతాబ్దంలో ఏ ఉద్యమంలో రానంత సాహిత్యం వెలువడింది. ఐతే కొన్ని కారణాలవల్ల ఆ పుస్తకాల గురించి, కవుల గురించి లోకానికి తెలియరాలేదు. అంటే వాటిని సమీక్షించే పరిచయాలు, వాటిపై రాసిన వ్యాసాలు ఎక్కడా సరిహద్దులు దాటలేదు. రావలసిన పత్రికల్లో సైతం వ్యాసాలు రాలేకపోయాయి. అలాంటి పుస్తకాలలో వనపట్ల సుబ్బయ్య రాసిన ‘మశాల్’ సుదీర్ఘ కావ్యం ఒకటి. 192 పేజీల కావ్యం చదవడం మొదలుపెడితే ఆపరు. సాధారణంగా కవిత్వం చదివే పాఠకులు తగ్గిపోతున్నారు. కారణం ఏమంటే- దానిలో పునశ్చరణ అధికం. చెప్పిందే చెప్పి పాఠకుడిని విసిగిస్తారు. అసలే అర్థంకాని భాష. భావ చిత్రాల మర్మం తెలియదు. స్పష్టత ఉండదు. ఉంటే సమాసాల అన్వయత కుదరదు. కవి లేని పాండిత్యం చూపాలని ఆశించడంవల్ల కవిత సంక్లిష్టం అవుతున్నది. అలాంటి రోజుల్లో సుదీర్ఘ కావ్యం రాసి మెప్పించాడు కవి. ఎక్కడా చదవడం ఆపే పరిస్థితి రాదు. పాఠకుడికి సమయం చిక్కాలే తప్ప పుస్తకం చేతిలోకి తీసుకుంటే పక్కన పెట్టబుద్ధికాదు. కవి ఉద్రేక పూరిత స్వరం వెంబడి పాకే పాముల్లా అక్షరాల వెంట పడతాం. సుబ్బయ్య చేతిలోని కలం అలవోకగా పాదరసంలా కవిత్వం జారవిడిచింది.మిల్టన్ ‘వేస్‌లాండ్’ చదివిన పాఠకుడు ఇప్పుడు ఎవరైనా ఉంటే అలాంటి అనుభూతే ఈ పుస్తకం చదివాక కలిగిందని చెబుతాడు. ఉద్యమం ఇతివృత్తం అయినా చెప్పే విధానంలో ఎంతో నవ్యత సాధించాడు. మాండలిక పదాలు అంటామా లేదా అన్నది ప్రశ్నకాదు. జీవద్భాషా పదాలను ఉపయోగించుకున్న తీరు ప్రశంసనీయం. ఆ పదాలను వాడాలని వాడి పాఠకుడికి వివరణ ఇచ్చే పాత సంప్రదాయానికి గండికొట్టాడు. ఆ పదాలు చెంగు చెంగున ఎగిరి కవిత్వపు కాసారంలో కలువపూవు అందాలై మెరిశాయి. ఉద్విగ్నభావన కవితకు వేడి పుట్టించింది. కనబడని ఆవిరి అక్షరాలై కదిలినప్పుడు పాఠకుడు విచలితుడు అవుతాడు. రాతి సొరికలో కదలాడే మర్రి మొలకలా భావం పెరిగి పెద్దదై మనని ఆవరిస్తుంది. పచ్చపురుగులున్న తోటలో ముద్దబంతిపూలు వాలిపోయినట్లు పారిభాషిక పదాలు కవిత్వాన్ని ఖూనీచేస్తాయి. ఐతే ‘మశాల్’ ఆ పదాలు పూబంతుల తోరణాల్ని చూసి విప్పారిన దృష్టులవుతాయి.
ఉద్యమపు ప్రతి మలుపుని చరిత్రకారుడు గుర్తుంచుకుని తేదీలతో రాసినట్లు చారిత్రక క్రమవిధానాన్ని కవి పాటించి కవిత్వం చేశాడు. చాలామంది కవులకు చక్కని రహస్య కవితాశక్తి ఇది.ఒక నాలుగేండ్ల కాలంలో సాగిన మహత్తర ఉద్యమాన్ని వస్తువుగా తీసుకున్నా ఎన్నో దశాబ్దాల చరిత్రని తడుముతూ అనేక విషయాలను కవిత్వీకరిస్తాడు. కవి, తాను ఉద్రేకపడి రాయడం ఒక పద్ధతి. పాఠకులకి అంతే సంచలనం కలిగించడం ఒక పద్ధతి. ఇలాంటి భావ సంచలనం కలిగి ఉన్న కవిత్వం ప్రగతిశీల కవిత్వం నుండి ఈ మధ్య రాలేదు. ఇంత పెద్ద రచన కూడా లేదు. కవులు తమకుతాము స్వచ్ఛందంగా ఇల్లొదిలి, వీధి వదిలి, ఊరొదిలి, చేస్తున్న పనులు నదిలో ఉద్యమం గుమ్మాలపై నిలిచి కాహళి మోగించడం కొత్త. సుబ్బయ్య వృత్తిరీత్యా, కులం రీత్యా క్షురకుడు. అతని చేతిలోని కవికి ఉన్న పదనుని, నేర్పుని కలానికెక్కించాడు. అక్కడే అతను కవిగా గెలిచాడు. లబ్దప్రతిష్టులైన కవులు ఎందరో రాశారు. కాని చరణాల పేరు పదాల కుదింపు మాత్రమే.
మశాల్’ అంటే దివిటి. దీని వెలుగుని అస్తిత్వ అలజడి చేయడం ఒక పని. చరిత్ర లోతుల్లో పైకి కనుపించే అన్యాయాలను లోలోతుల్లోంచి అర్థంచేసుకుని విశద పరచడం రెండో పని. దివిటీ వెలుగు చిన్నదే. కాని దివిటీ కవిత్వ సంకేతార్థంలో చైతన్యం అని, ప్రేరణ అనీ, స్ఫూర్తి అని, చీకటితో పోరాడే ఖడ్గం అని అర్థం. అందుకే సమయోచితమైన పేరుపెట్టాడు.కవి వచనంలో ఒక తూగుని కూడా సాధించాడు. అది ఉపయోగించిన పదజాలంవల్లో లేదా భావాల క్రమ నిర్మాణంవల్లో ఏర్పడింది. ‘‘భగభగ మండే సూర్యుని కంట బొటబొట కన్నీళ్ళు కారడం’’ అన్నా, ‘‘నమ్మకం సడలించిన నక్షత్రాలను ఎరి/ మోదుగు పూదండలు అల్లి’’ అన్నా, నిశ్శబ్ద పావురాళ్ళనె చూశారు/ వాటి రెక్కల కింద తల్వార్‌లు చూడలేదు’ అని రాసినా తూగు ఎక్కడా తప్పలేదు. చదివించే గుణానికి తూగు అవసరం.పోరాడడానికి త్యాగాలొద్దు/ మండె మశాల్తీలై అనంతంగా వెలగాలి అని అన్నాడు. మశాల్‌ని మశాల్తీలు అని ప్రయోగించడం తూగు కోసమే. ‘‘సామవలతో కుందేళ్ళకు సంసారం ఎట్ల’’ వంటి ప్రాకృతిక అంశాన్ని రాజకీయ చేయడం కవికి కాలంతో పుట్టిన విద్య. మరోచోట ‘‘ఒక ఒప్పందం/ వెయ్యి ఆవుల దొప తీర్చాలె/ లేకపోతే సామ జీవులు సైతం యుద్ధప్రకటనలు చేస్తయి’’ అని హెచ్చరిస్తాడు.ఈ కవి లోగడే ‘వొల్లెడ’ కవితా సంకలనం తీశాడు. ‘జల్‌జలా’లో ఇతర కవులతోపాటు ఇరవై కవితలు ప్రచురించాడు. అప్పుడే విమర్శకుల దృష్టి నాకర్షించాడు. కాని ‘మశాల్’ వెలుగుని మరచిపోకుండా చేశాడు. అతని అన్ని భావాలతో ఏకీభవించినా, విబేధించినా అందరూ అతని మశాల్ వెలుగుని మాత్రం గుర్తించి తలలూపేలా చేశాడు. ఈ కవిత్వం ప్రాంతీయ మహోద్రేక కవితగా గుర్తించవచ్చు.
ఈ కవిత్వంలో స్ర్తీలను, యువకులను, విద్యార్థులను, అమరవీరులను పదే పదే గుర్తుచేసి వారి త్యాగాల బాటలో పాఠకులని ప్రయాణింపచేస్తాడు. వేయి మంది వీరులను ఉద్యమానికి విరాళంగా ప్రకటించిన వీరమాతలను కొనియాడడం ఎవరైనా హర్షిస్తారు. ప్రజాస్వామ్యంలో జనం తమ శక్తిని ప్రదర్శించినట్లే అక్షరాలు కూడా అమోఘమైన రీతిలో స్పందించాయి. ఇప్పుడు ఉద్యమం ముగియలేదు. ముందు పరుచుకునే ఉంది. న్యాయంకోసం, తగిన వాటాకోసం ఎదురు చూస్తున్నది. సుబ్బయ్య తన వచనాన్ని పదునెక్కించి ప్రజల తరఫున నిలుస్తాడని భరోసా ఇస్తుంది ‘మశాల్’.

-జయధీర్,ఆంధ్రభూమి – అక్షర, 06/09/2014

 

“మశాల్డిజిటల్ రూపంలో కినిగె లో లభిస్తుంది.  మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.

మశాల్ on kinige

 

Mashaal600

Related Posts:

తెలుగు లోను .. ఇంగ్లీషు లోను … “అమ్మంటే …” పుస్తకంపై సమీక్ష

నేటి తరానికి తెలుగు చదవటం కష్టమని,తన కవిత ఇంగ్లీషులోకి తర్జుమా చేసి రెండింటిని ఒక చోట చేర్చి ”అమ్మంటే”/మదర్- నన్ అదర్ పేరుతో  కవితా సంకలనాన్ని అ౦ది౦చారు సి.ఉమాదేవి.బందీ కవితలో  ‘ముత్యాల మాలతో మనసుకే వేశారు కళ్ళెం/రతనాల హారంతో గొంతుకే వేశారు గొళ్లె౦ అ౦టూ ఈలోకం స్త్రీ ని పొగుడుతూనే బందీ చేసిందంటారు. ‘బిజీ ..బిజీ..’ కవితలో నేటి బాలల మనసును చక్కగా చిత్రించారు. ‘లాలిపాటలు తెలియవు మాకు/బామ్మ కథలు ఎరుగము మేము..’ అంటారు .

వార్త దినపత్రిక .

Ammante_vaartha

అమ్మంటే…” పుస్తకం డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది. కినిగె వెబ్‌సైట్ ద్వారా ఆర్డర్ చేసి ప్రింట్ పుస్తకాన్ని తగ్గింపు ధరకి పొందవచ్చు. మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.

అమ్మంటే… on kinige

 

Ammante600

Related Posts:

మానవత్వపు పరిమళాలు – “రజనీగంధ” పుస్తకంపై సమీక్ష

‘పూలకు తల్లి ఒడి అయినందుకే పులకరిస్తుంది నేల’ అంటున్న పాపినేని శివశంకర్ కవిత్వం మానవత్వపు పరిమళాలను వెదజల్లుతుంది. పువ్వులంటేనే కాదు పువ్వుల్లాంటి మనుషులంటేనూ ఇష్టమంటారు. అందుకే ప్రపంచం పూలతోట కావాలని ఆకాంక్షిస్తారు. మనిషి, పుట్టుక, మానవ సంబంధాల్లోని సంక్లిష్టత పాపినేని శివశంకర్ కవిత్వంలోని ప్రధానాంశం. అందుకే ‘అన్నీ సడలిపోతున్నాయి/బంధాలు జారుముళ్ళవుతున్నాయి’ అంటారు. ఇటీవల ద్రవాధునికత పేరిట కొత్త ప్రతిపాదనలను ముందుకు తీసుకొచ్చిన పాపినేని 2005లోనే ‘ద్రవాత్మకం’ కవిత రాశారు. ‘ఏదీ నిలకడగా ఉండడం లేదు’ అని ఒక ఎరుకను కలిగించడంతో పాటు అన్నీ ‘దబ్బుదబ్బున పరిగెత్తుతున్నాయి/ ఘనాకృతులన్నీ ద్రవాలుగా మారుతున్నాయి’ అంటూ మార్పును కవిత్వీకరించారు. మోడ్రన్ పేరెంటింగ్ చాలా క్లిష్టమైనది.

గతంలోలా ఇదే చదవమని, ఇలాగే ఉండమని పిల్లలకు చెప్పలేని పరిస్థితి. ఇటువంటి స్థితిలో పిల్లలకు ప్రపంచాన్ని తెలియజెప్పి లక్ష్యాన్ని వారికే వదిలేయడం మంచిదనీ- ‘జీవితం ఒక అద్భుత పుష్పం వికసించే ప్రక్రియ/దాన్ని పరిమళభరితం చేసుకొమ్మని’ చెప్తారు పాపినేని. ‘మీ కోసమైనా ఇతరుల కోసమైనా కావాల్సి వస్తుందని/ ఒక కన్నీటిబొట్టుని బరిణెలో పెట్టి అందించాను’ అనే గంభీరమైన వాక్యాలతో ‘రజనీగంధ‘ పరిమళాలను పంచిన పాపినేని ‘గుంటూరమ్మాయి’ కవితలో కాస్తంత చిలిపితనాన్ని చిలకరిస్తారు. ‘మనుషులు తమ నీడలుగా మిగిలిపోయిన కాలం’, ‘మాగిపోయి అంతరంగ వస్త్రాల మీద/ ఎండ పడనీ’ అనే పాపినేని కవిత్వం ప్రస్తుతం సమాజంలోని మానవుడి అంతరంగ మథనానికి అద్దం పడుతుంది. మనిషి కన్నీటిని తుడిచి కాస్తంత పరిమళం అద్దే ప్రయత్నం చేస్తుంది.

 

-ఆదివారం అనుబంధం, ఆంధ్రజ్యోతి ,09/03/2014.

“రజనీగంధడిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది.  మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.

రజనీగంధ on kinige

 

Rajanigandha600

Related Posts:

కవితల పందిరి – ‘అరణ్యపురాణం’ పుస్తకంపై సమీక్ష

కవిత్వమంటే పందిరి మీదకు ద్రాక్ష తీగను పాకించడం , పద్మవ్యూహంలోంచి బయటపడే ప్రయత్నం చేయడం , నీటిలోకి నిటారుగా దిగిన కత్తిలా నిశ్శబ్దంగా చీల్చుకుపోవడం , పియానో మెట్ల మీద సమ్మోహన రాగ జలపాతాలను దూకించడం అని నిర్వచించిన దేవీప్రియ . . . తాను రాసిన అక్షర శాసనాన్ని తానే అక్షరాలా పాటిస్తూ ‘అరణ్య పురాణం’రచించారు . యానిమల్ ప్లానెట్ ఛానల్లో ఓ గుడ్డి పులికూన వార్తాకధనాన్ని చూశాక కలిగిన స్పందనను ‘పుట్టు గుడ్డి అయితే / పులి అయిన లేడికి లోకువ కావల్సిందే . . ! అంటూ భావధారగా ప్రవహింపజేశారు . నడిస్తే పట్టపుటేనుగులా నడవాలి / నవ్వితే మోనాలిసాలా నవ్వాలి / రాస్తే కాళిదాసులా రాయాలి / గీస్తే పికాసోలా గీయాలి అంటూనే పుడితే మా అమ్మ కడుపున / కవిగా అచ్చంగా నాలానే పుట్టాలి’ అని ముక్తాయించారు మరో కవితను . కవిత్వాన్ని అతి సామాన్యం గానూ , అసామాన్యంగానూ చెప్పగలిగే కవి తన భావాల్ని ఎంత హృద్యంగా వ్యక్తీకరించగలరో చెప్పడానికి ఈ పుస్తకమే సాక్ష్యం .

 

-నివాస్ , ఈనాడు – ఆదివారం , 08-06-2014.

AranyaPuranam

“అరణ్య పురాణండిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది.  మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.

అరణ్య పురాణం on kinige

 

Aranyapuraanam600

Related Posts:

లక్ష్యసాధనకు వజ్ర సంకల్పం

ఏ కార్యసాధనకైనా సంకల్పం ముఖ్యం. చెక్కు చెదరని దీక్షతో సాగితే ఎంతటి పనైనా సుసాధ్యమవుతుంది. అయితే, కొందరు మొండి ఘటాలవల్ల ఉత్పన్నమయ్యే కొన్ని నడమంవూతపు చేష్టలు కాగల కార్యానికి అడ్డు తగులుతుంటాయి. ఇలాంటప్పుడే కర్తవ్యపరులకు కావలసింది వజ్ర సంకల్పం. యువకవి చీపెల్లి బాపు ప్రస్తుత తెలంగాణ బిడ్డలందరికీ ఇదే ఉక్కుదీక్షతో రాష్ట్రసాధనకు సిద్ధం కమ్మని పిలుపునిస్తున్నారు. ‘వజ్ర సంకల్పం’ శీర్షికన ఆయన వెలువరించిన దీర్ఘ కవిత అంతిమంగా ‘పాలక వర్గాల కుట్రల్ని కూల్చేయడాన్నే’ లక్ష్యంగా చేసుకుంది. ‘ఆకలి పోరాటమే/ ఉద్యమాలకు నాంది/ సామాజిక రాజ్యస్థాపనే/ దీనికి శాశ్వత పరిష్కారం’,

‘అక్షిగకుల పేదల ఆకలి మంటలు తీర్చడం/ ఆశిస్తున్న తెలంగాణ పురిటి స్వప్నం’ (పే:45), ‘ప్రజాస్వామ్యం ఉల్లంఘించడం/ ఋజువైన చోటే/ ఉద్యమం అగ్నికణమై/ రగులుతుంది’ (పే:53), ‘ఒకరు తెస్తారట/ ఒకరు ఇస్తారట/ ఇచ్చి పుచ్చుకొనే/ వస్తువా? తెలంగాణ’ (పే:58) అంటూ తీవ్రమైన పదజాలంతో ఉద్యమవూదోహుల కళ్లలోకి అక్షరాల కారం చల్లారు. పాఠకుల్లో ఉద్యమ కసిని రగిల్చడం ద్వారా ఒక రకంగా ‘మన్ను తిన్న పాముల’ను తట్టి లేపే ప్రయత్నం జరిగింది.

దోర్బల, నమస్తే తెలంగాణ ఆదివారం అనుబంధం, 14 జూలై 2013

* * *

‘వజ్ర సంకల్పం’ కవితాసంపుటి డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది. మరిన్ని వివరాలకు ఈ లింక్‌ని అనుసరించండి.
వజ్ర సంకల్పం On Kinige

Related Posts:

నానీల పరిశోధనా దిక్సూచి

విశ్వవిద్యాలయాల్లో పరిశోధన అనగానే కొంత తేలికభావం, నిరాసక్తత చోటు చేసుకున్న రోజులివి. ఒక పునరావాసం కోసం పిహెచ్‌డిలో చేరి వ్యక్తిగత పనులు చేసుకుంటూ పోటీ పరీక్షలకు ప్రిపేరవుతున్న పరిశోధక విద్యార్థులున్న కాలమిది. ఇటువంటి ప్రాక్టికల్ ప్రణాళికలకు ప్రాధాన్యమిస్తున్న దశలో ప్రముఖ కథారచయిత, పాత్రికేయుడు చింతకింది శ్రీనివాసరావునవ్య కవితారూపం నానీ-వివేచన’ అనే పిహెచ్‌డి సిద్ధాంత గ్రంథం కొంత విస్మయాన్ని, కొత్త ఆశను, సరికొత్త నమ్మకాన్ని అందిస్తుంది. ఆంధ్ర విశ్వ కళాపరిషత్తునుండి వచ్చిన ఈ సిద్ధాంత గ్రంథం నానీలపై వచ్చిన మొట్టమొదటి పరిశోధన కావడం విశేషం.

ఏదో ఒక పత్రికలో నానీలు చదివి ఆకర్షితుడైన చింతకింది వాటిపై పరిశోధన చేయాలనే తీవ్రమైన అనురక్తిలోకి వెళ్లడం ఆశ్చర్యం. అందుకోసం ఆంధ్రా యూనివర్సిటీలో ఎంఎ తెలుగు కరస్పాండెన్స్‌లో చేరడం, కాలేజీ కుర్రాళ్లా కాంటాక్ట్ క్లాసులకెళ్లడం, ఫస్ట్‌క్లాస్‌లో పాసవ్వడం, ఆ తర్వాత పిహెచ్‌డిలో చేరడం, థీసిస్ రాయడం, దాన్ని ముద్రించడం సామాన్యమైన విషయం కాదు. అదీ ఎంతో పని వత్తిడి ఉండే పాత్రికేయ వృత్తిలో వుంటూ ఇవన్నీ చేయడం అంటే చాలా పట్టుదల, క్రమశిక్షణ, ఆత్మవిశ్వాసం ఉండాలి. ఇవన్నీ శ్రీనివాసరావులో నిండుగా వున్నాయి. అంతేకాదు మధ్యలో చదువు మానివేసిన వారికి ఈ వయసులో ఏం చదువుకుంటాములే అనుకునేవారికి, అన్ని సౌకర్యాలు, సమయాలు అందుబాటులో ఉన్న పరిశోధకులకు ఈ వ్యక్తి మార్గదర్శిగా స్ఫూర్తికారుడుగా నిలుస్తాడు.ఇక చింతకింది శ్రీనివాసరావు పరిశోధనలోకి వెళితే వీరి సిద్ధాంత రచన కూడా ప్రామాణికమైన పరిశోధనా పద్ధతులకు అనుగుణంగా, స్ఫూర్తిదాయకంగానే జరిగింది. ఒక సిద్ధాంత గ్రంథం గొప్పదనం అధ్యాయంలో విభజనల్లో తెలుస్తుంది. అలాంటి స్పష్టమైన పటిష్టమైన విభజన చేసుకున్నారు చింతకింది. పరిశోధన పేరుతో అనవసరపు సమాచారాన్ని కుప్పపోసి ఇచ్చే అధ్యాయాలు ఇందులో లేవు. చర్విత చరణాంశాలను విపులంగా వివరించే ప్రయత్నం చేయలేదు. రేఖామాత్రంగా ఆ విషయాలన్నీ మనకు అర్థమయ్యేట్లుగా సరళంగా పరామర్శించుకుంటూ వెళ్లారు. తన పరిశోధనను ఏడు అధ్యాయాలుగా చేసుకుని ప్రతి అధ్యాయంలో సూటిగా విషయ వివరణలోకి వెళ్లి విశే్లషణలు చేశారు చింతకింది.

ఇప్పటివరకు నానీల ప్రక్రియ పేరు మాత్రమే తెలిసి దాని నేపథ్యం, ఆవిర్భావం, వికాసం తెలియని వారికి, అసలు ప్రక్రియ అంటే ఏమిటి? లఘు ప్రక్రియల గురించిన స్థూల వివరాలు కథనాత్మకంగా సూటిగా మొదటి అధ్యాయం తెలియజేస్తుంది. ఇక నానీల్ని నాలుగు పాదాల్లో ఇరవై ఇరవై ఏడు అక్షరాల్లో రాయాలనే వౌలిక లక్షణాన్ని తెలుపుతూ వాటిలోని రూప నిర్మాణ శిల్పాన్ని, వ్యూహాల్ని రెండవ అధ్యాయం వివరిస్తుంది. ఇందుకోసం వీరు తీసుకున్న ఉదాహరణ పూర్వక నానీలు ప్రక్రియా లక్షణ నిర్మాణానికి బలమైన నిరూపణలుగా నిలబడతాయి. ‘ఒక రచనలోని కవితాత్మకతను, కవిత్వ సాంద్రతను గుర్తించడానికి భాష, భావం, వస్తువు, ధ్వని తదితర ఉపకరణాలు తోడ్పడతాయి’-అంటూ నానీల్లోని కవితాత్మను మూడవ అధ్యాయంలో విశే్లషించారు. ఇందుకోసం వారు ఎన్నుకున్న నానీలు చదివితే నానీలు ఎందుకు పాఠకులను ఆకట్టుకున్నాయో అర్థమవుతుంది. అందుకే సామాన్య పాఠకుల్ని సైతం కదిలించగల శక్తి ఈ ప్రక్రియకు నిసర్గ లక్షణమైంది అని పరిశోధకుడు సరైన అంచనా వేయగలిగారు.కవిత్వం వర్తమానానికి అద్దం లాంటిది. భవిష్యత్ తరాల వారికి చరిత్రను నిష్పాక్షికంగా తెలుసుకోవడానికి కవిత్వం విశ్వసనీయ భావోద్వేగ ఆధారంగా ఉపయోగపడుతుంది. అదేవిధంగా నానీలు కూడా సమకాలీనతను ప్రతిబింబించడంలో ముందు వరసలో ఉంటాయి. తెలుగు సాహితీ రంగంలో నానీలు ప్రవేశించిన కాలంలో, తదనంతరం అవి ప్రజాదరణ పొందుతున్న వేళవరకు మన దేశంలో చాలా మార్పులొచ్చాయి. ప్రపంచ వ్యాప్తంగా అనేక పరిణామాలు చోటుచేసుకున్నాయి. ఈ విషయాన్ని చింతకిందివారు నిశితంగా పరిశీలించారు.

ఆ పరిశీలనా ప్రతిఫలనాలు స్థానికంనుండి అంతర్జాతీయం వరకు నానీల్లో ఏ విధంగా ప్రతిఫలించాయో ‘నానీలు సమకాలీనత – కేశీయత’ అనే నాల్గవ అధ్యాయంలో విస్తృతంగా లోతుగా చర్చించారు. సమకాలీనత నానీల కవిత్వానికి ఆరవ ప్రాణంగా అభివర్ణించారు. ఈ అధ్యాయంలోనే మరో పార్శ్వంగా నానీల్లోని దేశీయతను, స్థానీయ మూల్యాలను ఆవిష్కరించే ప్రయత్నం చేశారు. సంపూర్ణమైన దేశీయ సాహితీ విభాగానికి చెందిన ప్రక్రియగా నానీలనీ, అందుకనుగుణమైన లక్ష్యాత్మక నానీల్ని విభిన్న కోణాల్లో చూపెట్టే ప్రయత్నం చేశారు. ఇందుకోసం చింతకింది చేసిన వ్యాఖ్యానం ఆర్ద్రంగా మనల్ని పలకరిస్తుంది. నిజానికి దేశీయత-స్థానికతలపై ప్రత్యేక అధ్యాయాలుగా రాయవలసినంత పరిధిగల అంశాలు.భరతావనికి గ్రామాలు సహజ చిరునామాలు. సాహిత్యకారులకు వౌలిక స్ఫూర్తిని అందించే నేపథ్య కేంద్రం గ్రామం. నానీల్లో గ్రామీణ వాతావరణం విస్తృతంగా చిత్రితమైంది. ఇందుకు ప్రధాన కారణం నానీల కవుల్లో అత్యధికులు గ్రామీణ ప్రాంతాలనుండి వచ్చిన వారే. పల్లెసీమల్లో వస్తున్న మార్పుల్ని దగ్గర్నుండి గమనించినవారే. అందుకే చూసింది చూసినట్టుగా నానీల్లోకి అనువదించారు. ఈ విషయాల్ని చింతకిందివారు ‘‘నానీల్లో పల్లె-ప్రపపంచీకరణ, మానవీయత’ అనే ఐదో అధ్యాయంలో సంక్షిప్తంగా వివరించారు. ప్రపంచీకరణ, మానవీయత అనే అంశాలపై వచ్చిన నానీల్ని కూడా ఇదే అధ్యాయంలో పరిశీలించారు. పరిశోధకుడు గ్రంథ విస్తరణ భీతితో అధ్యాయాల్ని సంక్షిప్తీకరించుకుని పఠన సౌలభ్యం కోసం చేసిన కసరత్తుగా ఇక్కడ కనిపిస్తుంది. ఇందులోని నానీలను చదివితే మూల నానీల కవితా సంపుటాలను చదవాలనే ఆసక్తి ఏర్పడుతుంది.ఆధునిక కవిత్వంలో ఎన్నో వాదాలు, ధోరణులు ఉన్నాయ్. అవన్నీ నానీల్లో వ్యక్తమయ్యాయి. ముఖ్యంగా స్ర్తివాద సిద్ధాంతాల్ని బలంగా ప్రతిఫలించేట్టుగా సుమారు ఇరవై మంది కవయిత్రులు రాసిన నానీలపై ‘నానీల్లో స్ర్తి-తాత్వికత’ అధ్యాయంలో చర్చించారు. వచన కవిత్వంలో స్ర్తి హృదయ సంవేదన ఎంత గాఢంగా అభివ్యక్తీకరించబడిందో ఆ స్థాయిలో స్ర్తివాద ధోరణులు నానీల్లో స్పష్టంగా ప్రతిబింబించాయని చింతకిందివారు నిరూపణ చేశారు. మనిషి జీవితంలో అనివార్యమైన తాత్విక చింతన గురించి నానీలను ఇదే అధ్యాయంలో రేఖామాత్రంగా పరామర్శించారు. నానీల్లోని తాత్విక వేదన లోతులనూ స్పర్శిస్తూ నానీ కవుల తాత్త్విక చైతన్యాన్ని పరిచయం చేసే ప్రయత్నం చేశారు పరిశోధకుడు.ఏ ప్రక్రియకైనా వస్తువైవిధ్యమే ప్రధాన బలం. ముఖ్యంగా నానీల్లాంటి లఘు ప్రక్రియకు వస్తువే ప్రధానాంశం. ఈ కీలకాంశాన్ని పరిశోధకుడు గుర్తించాడు. కవుల గుండెలోతుల్లోంచి గంగాధారలా పైకి వచ్చిన నానీల్లో వస్తువైవిధ్యం సామాన్యమైంది కాదు.

‘నానీల కవులు ముట్టని కవితా వస్తువు లేదు, చుట్టని లోకం లేదు. జీవితం అనే విశాలమైన సాగరాన్ని నానీల్లో ఇంకిపోయేలా చేయగలిగారు’’ అంటూ ‘నానీల వస్తువైవిధ్యం’ అనే ఏడో అధ్యాయంలో పరిధిమేరకు సమగ్రంగా వివరించారు. ఒక కొత్త ప్రక్రియ రావడం, అది పదిహేనేళ్లకుపైగా కొనసాగుతూ ఉండడం, రెండు వందల కవితా సంపుటాలు వెలువడడం, ఇంకా గ్రంథ రూపంలోకి రాని నానీలు, కవులు అసంఖ్యాకంగా వుండడం అనే అద్భుతాన్ని ప్రశంసిస్తూ నానీల రూపకర్త డా.ఎన్.గోపి గారిని ఎందుకు నానీల కవులంతా అభిమానంగా ‘నానీల నాన్నగారని’ పిలుచుకుంటారో చెప్పిన తీరు ఔచిత్యవంతంగా, ఆమోద యోగ్యంగా ఉంది.చింతకింది వారి పరిశోధన సాంతం ఏకపక్షంగా, ప్రశంసాపూర్వకంగానే నడవలేదు. ఈ సిద్ధాంత గ్రంథం ఉపసంహారంలో అతనిలోని నిష్పాక్షిక పరిశీలకుడు, విమర్శకుడు నిష్కర్షగా కనిపిస్తాడు. నానీల లక్షణాలను పాటించకుండా నియమోల్లంఘన చేసిన నానీలను ప్రస్తావించాడు. నానీల ప్రక్రియపైన, నానీలు రాస్తున్న కవులపై వచ్చిన విమర్శలను యధాతథంగా ఉటంకించాడు. ఆ విమర్శలకు ప్రతిగా వచ్చిన సమాధానాలను, వాదనలను వినిపించాడు. వీటిని నిశితంగా విశ్లేషిస్తే నానీలపై వచ్చిన విమర్శలు సాహిత్య పరమైనవా, సాహిత్యేతర కారణాలపై, వైయక్తిక విభేదాలపై వచ్చినవా అనే సత్యం వెల్లడవుతుంది. వీటన్నింటిని పరిశోధకుడు సంయమనంతో పాఠకుల ముందుంచాడు.చివరగా నానీలు ఏ ఇతర భాషల్లోకి అనువాదమయ్యాయి, నానీల ఎదుగుదల, నానీల సదస్సులు, నానీల అవార్డులు, నానీల వర్తమాన స్థితి, భవిత మొదలైన అంశాలన్నింటిని వివరిస్తూ తన పరిశోధనకు ఒక సమగ్ర స్వరూపాన్ని అందించే ప్రయత్నం చేశారు చింతకిందివారు. 1998 నుంచి 2007 వరకు దశాబ్ద కాలంలో వెలువడిన 112 నానీల సంపుటాలను పరిశోధనకు ప్రమాణంగా తీసుకున్నారు. అయినా అక్కడి వరకే ఆగిపోకుండా 2013లో వచ్చిన 200వ నానీ సంపుటి ‘సిరిమాను నానీలు’ వరకు నానీల గ్రంథాల జాబితాను, తను సంప్రదించిన ప్రతి చిన్న సమాచార వివరాలను ఉపయుక్త గ్రంథ సూచికలో ఇవ్వడం పరిశోధకుడి శ్రమకు, అంకిత స్వభావానికి నిదర్శనం. తన ముందున్న విస్తృతమైన వివరాలను, విశేషాలను, కొటేషన్లను ఎక్కువగా వాడుకోకుండా తన పరిశీలనను, విశ్లేషణకు ప్రాధాన్యమిచ్చారు పరిశోధకుడు. పరిశోధనలో ఇది ఒక మంచి ప్రయత్నం. చేయి తిరిగిన కథకుడిననే స్పృహ, ఎన్నో ఆలంకారిక కథనాలు అందించిన పాత్రికేయ వృత్తికార్మికతను పక్కనపెట్టి అకడమిక్ ప్రమాణాలకు లోబడి పరిశోధక విద్యార్థిగా-బాధ్యతాయుతంగా చేసిన పరిశోధన ఇది. ప్రత్యేకంగా ఏ రాగద్వేషాలను పెట్టుకోకుండా విషయానికే ప్రాధాన్యతను ఇచ్చాడు.

ఈ గ్రంధాన్ని ఒక పరిశోధనా గ్రంథంగా కాకుండా అద్భుతమైన కవితా గ్రంథంగా కూడా చదువుకోవచ్చు. నానీలపై పరిశోధన చేయాలనుకునే వారికి, నానీలు రాయాలనుకునే వారికి ఈ గ్రంథం బహుళార్ధక దిక్సూచిగా ఉపయోగపడుతుంది!

డా.ఎస్.రఘు , ఆంధ్రభూమి దినపత్రిక అక్షర పేజీ, 25 మే 2013

* * *

“నవ్య కవితారూపం నానీ – వివేచన” పుస్తకం డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది. మరిన్నివివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.
నవ్య కవితారూపం నానీ – వివేచన On Kinige

Related Posts:

ఇది గొల్లపూడి ‘మారుతీయం’

ప్రముఖ సినీనటుడు గొల్లపూడి మారుతీరావు మంచి రచయిత, కవి అని కూడా చాలా మందికి తెలుసు. సినిమాలలో ఆయన నటనను ఎవరూ ఇష్టపడకుండా ఉండలేదు. ఆయనది ఒక ప్రత్యేకమైన శైలి. ఈ సెప్టెంబరులో ఆయన ‘మారుతీయం – గొల్లపూడి మారుతీరావు కవితా హృదయం‘ అనే పేరుతో ఒక పుస్తకం ముద్రించారు.

ఆయన చెప్పినట్లే…. ఏభై సంవత్సరాల ఊసులవి. ఆయన జీవితంలో పరుచుకున్న అన్ని రుచులూ అంటే తీపి, చేదూ, వగరూ, విగరూ, ప్రేమా, చిరునవ్వూ, బాధా, కోపం, తాపం అన్నీ ఉన్నాయి ఇందులో. కవితలు, పాటలు మొత్తం పది విభాగాలుగా ఉన్నాయి. ప్రేమగీతాలు, ఆసుపత్రి పాటలు, వాసుస్మృతులు, మళ్ళీ మళ్ళీ వసంతం, ఉగాది కవితలు, స్వాతంత్ర్య గీతం, ఏరిన పూలు, హైకూలు, పాటలు పల్లవులు అనే ప్రధాన విభాగాలుగా ఉన్నా, ఒక్కో విభాగంలో మరికొన్ని కవితలు ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా ఈ పుస్తకం చదివేడప్పుడు పాఠకుడిని మారుతీరావు పూర్తిగా ఆవహించేస్తారు. ఎందుకంటే తెలుగు ప్రజలకు బాగా పరిచితుడు కావడం, ఆయనది ఒక ప్రత్యేక శైలి కావడం, ముఖ్యంగా డైలాగ్ డెలివరీలో ఆయనకు ఒక శైలి ఉండడంతో, ఈ పుస్తకంలో ఏ కవిత, ఏ వాక్యం చదివినా ఆయన డైలాగ్ చెప్పినట్టే ఉంటుంది. గట్టిగా ప్రయత్నిస్తే గానీ దాని నుంచి బయటపడలేం. ఇక అన్ని కవితలూ బావున్నాయి. నిత్యసత్యాలు అనే కవితలో నుదుటిన ఎర్రటిమంట అది బొట్టు. నోట్లో వాడిగా మాట అది తిట్టు. గుండెల్లో చిక్కని పొంగు అది ఆవేశం. ఇలా అనేక నిత్యసత్యాలకు నిర్వచనం చెప్పిన దిట్ట. ఆయన కవిత్వంలో వ్యంగ్యం కూడా ఉంది. బడ్జెట్ ప్రతిపాదన కవితలో రాజకీయ బాగోతం గురించి బాగా చెప్పారు. ఒక మంత్రి – బడ్జెట్‌ని ప్రతిపాదించిన మంత్రి ఆ బడ్జెట్‌తోనే దేశంలో సోషలిజం వచ్చేసినట్లు చెబుతాడు. చివరకు ‘సుఖపడే అన్ని అవకాశాలు మన చేతుల్లోనే ఉన్నాయి కనుక, కలగనే ఒక్క అవకాశాన్నీ తప్పని సరయి మినహాయిస్తున్నాం’ అని ముగింపు వ్యంగ్యంగా చెబుతూ బడ్జెట్ బండారాన్ని బయట పెట్టారు.

ఇలా ఆయన కవితలు, మాటలు, అన్నీ కూడా విలువైనవే. చదువుకోడానికి, పదిమందితో చెప్పుకోవటానికి కూడా ఉపయోగపడేవే.

ఎన్‌క్యూబ్
వార్త దినపత్రిక, 28 అక్టోబరు 2012

* * *

మారుతీయం డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది. కినిగె వెబ్‌సైట్ ద్వారా ప్రింట్ బుక్ ఆర్డర్ చేసి తగ్గింపు ధరకి పొందవచ్చు. మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.
మారుతీయం On Kinige

Related Posts:

దాహం తీరని కవిత్వం (‘దూప’ సమీక్ష)

రవి వీరెల్లి కవితా సంకలనం “దూప” పై ఆంధ్రజ్యోతి దినపత్రికలోని వ్యాసం ఇది.

* * *

నీ తలపు
ఎక్కడో పచ్చికబయల్లో పారేసుకున్న మన
పాత గురుతులని
ఎదకు ఎరగా వేసి పద పదమని పరుగు పెట్టిస్తుంది

నీ ధ్యాస
స్మృతుల శ్రుతిలో స్వరాలాపన చేస్తున్న నా
హృదయ లయను
గమకాల అంచుల్లో తమకాల ఉయ్యాలలూపుతుంది

నీ ఊహ
మొగ్గలా ముడుచుకున్న జ్ఞాపకాలని బుగ్గరించి
విరబూయించి
అనుభవాల రెక్కల చిరుజల్లుగా చిలకరిస్తుంది.
(‘ఎదురు చూపు’ నుంచి)

తలపు, ధ్యాస, ఊహ- అన్నీ ఎదురుచూస్తున్నాయి. ఆ అలసటలో అలసట లేదు. అసలు వృద్ధాప్యం వచ్చిన అలికిడి కూడా లేదు. దీనికి ‘కవి నిత్యయవ్వనుడ’ని తప్ప మరో అర్థం లేదు.
సమయయంత్రం ముద్రించే
చరిత్ర పుటల్లోకెక్కాలనుకోవడమే
నా స్వార్థం అయితే
నాకే చరిత్రా వద్దు
ఏ పుట్టుకా వద్దు
అవధుల్లేని స్వేచ్ఛ నివ్వు
(ఏ పుట్టుకా వద్దు నుంచి)

చరిత్ర పుటలోకెక్కే స్వార్థం వద్దని మరేం కోరుతున్నాడు? అవధుల్లేని స్వేచ్ఛ కావాలంటున్నాడు, అదీ పుట్టుక లేకుండానే అనుభవించేస్వేచ్ఛ. ఇలాంటి కోరికలేకపోయుంటే రవి ‘దూప’ లాంటి కవిత్వం రాసేవారు కాదేమో- అదీ నలభై ఏళ్ళవయసులో. అయితే, కవిత్వాన్ని నిర్వచించడం కష్టం అంటూనే, రవి కవిత్వం ద్వారా అయినా అదేమిటో వివరించాలని అఫ్సర్ తన ముందు మాటలో విఫలయత్నం చేశారు. ఏది ఏమైనా, తన సుదూర ప్రయాణం గురించే కాదు, ఆ ప్రయాణంలో తాను ఎక్కడ ఆగాలా అనే విషయం గురించీ ఎరుక కలిగివున్నందుకు అభినందించక తప్పదు ఈ కవిరవిని.

ఆదివారం ఆంధ్రజ్యోతి, 22 జూలై 2012

* * *

‘దూప’ డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది. కినిగె ద్వారా ఆర్డర్ చేసి రాయితీతో ప్రింట్ బుక్ పొందచ్చు. మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.
దూప On Kinige

Related Posts:

రమణ కవిత్వంలో తాత్వికస్వరం (జడి సమీక్ష)

తాత్వికపరమైన గాఢత వున్న కవిత్వం మరల మరల చదివిస్తుంది. కవిత్వం చదివిన తాలూకూ అనుభూతి హృదయాన్ని అంటిపెట్టుకుని వుంటుంది. లోలోపలి ప్రపంచాన్ని కుదుపు కదిపి కుదుపుతుంది. ఆలోచనాస్రవంతిలో మిళితమై వెన్నంటి వుంటుంది. ఈ తరహా కవిత్వం అరుదు. దానిని గుర్తుపట్టడం అంత సులువు కాదు. కవిత్వ పాఠకుడు ఓపెన్‌గా ఉండాలి. ముందస్తు అభిప్రాయాలకు తావు ఇవ్వకుండా వాచకంలోకి ప్రయాణించాలి. అలాంటప్పుడే ఈ అరుదైన కవిత్వం తాలూకు గాఢత మనసుని ఆవరిస్తుంది.

కవిత్వమూ, వచనమూ కాక, కేవలం వాగాడంబరంతో కూడుకున్న మాటలు కవిత్వం పేరుతో పుస్తకాలుగా పొగడబడుతున్న కాలాన కె.ఎస్.రమణ రాస్తున్న కవిత్వం వైపు చూపు సారించే పాఠకులకు ఉందా అనిపించింది. కానీ, పాఠకుల్ని శంకించలేము. నిజాయితీగా, నిర్మమకారంగా రమణ కవిత్వ పుస్తకం ‘జడి‘ని ఒక రాత్రి చేతిలోకి తీసుకుని చదివితే కవి సంవేదన, అభివ్యక్తి వైచిత్రి మెల్లమెల్లగా మానసిక ప్రపంచాన్ని అలముకుంటాయి. వడ్డెర చండీదాస్‌కి ప్రేమతో అంకితమిచ్చిన పుస్తకమిది.

జీవితానికీ, సమాజానికీ ఆవల ఉన్న కవిత్వం కాదు ఇది. మన లోపలితనాన్ని, ఆ లోపల వున్న శూన్యాన్ని మనకు గుర్తు చేసే ప్రయత్నం ఈ కవిత్వంలో వుంది. మార్కెట్ ముద్ర వేసిన బతుకు నమూనాలలో కూరుకుపోయి, అదే జీవితంగా భ్రమసే వారి డొల్లతనాన్ని తేటతెల్లం చేసే తీరు ఈ కవిత్వాన్ని సాంద్రతరం చేసింది. మార్కెట్ బీభత్సం మనుషుల్ని ఏం చేస్తుందో ఆవేశంతో కాక సంయమనంతో చెప్పడం, పదునుగా చెప్పడం రమణ కవిత్వంలో చూస్తాం.

కలలు చనిపోతున్న కఠోర వాస్తవాన్ని చెబుతారు. ఒంటరిగా మరణిస్తున్న ప్రేమికుల గురించి పలవరిస్తారు. రుచించడం మానేసిన జీవితాన్ని ఎలా జీవిస్తారని ప్రశ్నిస్తారు. మార్కెట్ మూసల్లో కుదించుకుపోతున్న మనుషుల గురించి బెంగపడతారు. అప్రయత్నంగా నవ్వడం మరచిపోయిన విషాదం ఎంతటి భయానకమైనదో గుర్తు చేస్తారు.

జీవితానికి సంబంధించిన నికార్సైన స్పృహ వుంది రమణలో. ‘దర్శనం’ అనే కవిత రమణకు ఉన్న ఎరుక ఎలాంటిదో చెప్పడానికి ఓ ఉదాహరణ.
“జీవన రాస రసకీలల్లో
నన్ను పోగొట్టుకున్న ప్రతీక్షణమూ
నీలో నన్ను పొంది ధ్వనించాను” అంటూనే అక్కడే ఆగిపోకుండా ఇంకా ఇలా అంటాడు:
“లేదు ప్రియా…
నువువ్ నీ పెదిమ వొంపులో
రొమ్ము బరువు నీడలో
మధుర తన్మయంగా
యెంత తృప్తినీ కల్గించనీ
లలితగాఢంగా
యెంత శాంతిని అందించనీ
మన ప్రేమ యెంత నిజమో
మన వొంటరితనం అంతే నిజం”.

ఇక్కడ చెబుతున్న ఒంటరితనం ఏకాకితనం కాదు. మనిషి అస్తిత్వానికి సంబంధించిన సంవేదనగా చూడాలి. “నువ్వు నేను ఒకటేనని” ఎవరెన్ని పలికినా ఎవరి అస్తిత్వం వారిదే. ఎవరి అనుభూతి వారిదే. ఎవరి కలలు వారివే. ఎవరి వొంటరితనం వారిదే. ‘వొంటరితనం’ అనే మాటని ప్రతికూలమైనదిగా చూడక్కర్లేదు. మానవ అస్తిత్వానికి సంబంధించిన స్పృహ ఇది. మానవ సంబంధాలు, సామాజిక సంబంధాలు సవ్యమైన దిశగా సాగడానికి ఈ రకమైన ఎరుక తోడ్పడుతుంది.

అందుకే రమణ పలవరిస్తున్న తాత్వికాంశాలు జీవన సంఘర్షణలకు, సామాజిక సంవేదనలకూ ఎడంగా ఉన్నవి కావు. నిజానికి వాటి పట్ల మరింత స్పష్టత, సంలీనత వున్న కవి రమణ. మనిషి జీవనసారాంశాన్ని ఉన్నతీకరించే ప్రయత్నం రమణ కవిత్వంలో కనిపిస్తుంది. ‘మెరవణి’, ‘మన్నెపుబాట’, ‘మొదటి నుంచీ….’ ‘సంఘం శరణం గచ్ఛామి’, ‘అద్దంలో రెండు’, ‘నిరసన’, ‘వీలునామా’, ‘వొక నల్లటి ప్రేమగీతం’, …. మొదలైన కవితలు చదివితే రమణ కవిత్వంలోని వస్తువిస్తృతి, శైలీ వైవిధ్యం బోధపడతాయి.

ఆవేశకావేశాల వ్యక్తీకరణనే కవిత్వం అనుకుంటే పొరపాటు. అభివ్యక్తిలో సంయమనం, నింపాదితనం, కచ్చితత్వం మిళితమై వున్నప్పుడు ఆ కవిత్వం పాఠకుడ్ని కదిలిస్తుంది. ఈ స్పృహ వున్నందునే తన ఉద్వేగాల్ని వాచ్యం చేయలేదు. పదాలకు సొగసులద్దారు. వాక్యాలకు జీవశక్తిని ఇచ్చారు. సున్నితమైన స్పందనల్ని మృదువుగా చెబితే ఉండే అందం ఏమిటో తెలిసిన కవి రమణ. ఈ సౌందర్యాన్ని ఆస్వాదించే గ్రహణశక్తి, అభిరుచి వున్నవారికి రమణ కవిత్వం తాదాత్మ్యానికి లోను చేస్తుంది. అందుకే రమణ కవిత్వాన్ని చదవాలి.

కిరణ్‌‌కుమార్
పాలపిట్ట జులై 2012 సంచిక

* * *

“జడి” డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది. మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.
జడి On Kinige

Related Posts:

తెలంగాణా దుఃఖానికి నిలువటద్దం ఫ్లోరోసిస్… ఫ్లోరోసిస్….

రూప్‌కుమార్ డబ్బీకార్ నికార్సైన కవి. ఈయన ఈవరకే సంపెంగ లోలకం, స్వప్న శబ్దం, హైకూ సారస్వతం లాంటి కవితలతో సాహిత్య లోకంలో గుర్తింపు వున్నవారు. ఆయన కలం నుండి వెలువడ్డ దీర్ఘ కావ్యం ఫ్లోరోసిస్… ఫ్లోరోసిస్.
కావ్యం మొదలు కావడమే ఒక విహ్వలమైన సంవేదన. తెలంగాణాలో ఏమూల వెదికినా కనిపించే విషాదం, బీభత్సం, నిర్వేదం.
నల్లగొండ బతుకులు
వీణతంత్రులు తెగిపడినట్లు
ముడిపడినట్టి పేగులాయే
అన్న పాదం తోనే కవి సమర్థత, ఆయన చేయబోతున్న వస్తుగమనం తెలిసిపోతాయి.
నల్లగొండలో ఫ్లోరోసిస్ సమస్య తెలంగాణ బతుకు సమస్యల్లో ఓ ప్రధానాంశం. ప్రాకృతికాంశాలతో పాటు రాజకీయుల నిర్లక్ష్యానికి ప్రభుత్వాల విచక్షణకు ఇదో నిలువెత్తు నిదర్శనం. నిజమైన ఏ సాహిత్యకారుడు దీనికి స్పందించకుండా ఉండలేడు.
దీర్ఘకావ్యం ఈ రోజు తెలంగాణా కవిత్వంలో బహుముఖంగా విస్తరించింది. వచన కవిత్వం, సమకాలీన ప్రజల నిర్వేదం కథారాహిత్యం, అనుభూతి గాఢత, ప్రతీకల పరిమిత ప్రయోగం, నిర్మాణంలో తగు మేరకు కాల్పనికత, ఈ నాతి లాంగ్ పోయమ్‌లో ప్రధాన లక్షణాలు. డబ్బీకార్ ఈ లక్షణాలన్నీ చక్కగా పాటించారు ఈ కావ్యంలో.
ఒక దుఃఖాన్ని, నిర్వేదాన్ని చెబుతున్న సందర్భం కావచ్చు, ఆయన పాదాలు నిరలంకారంగా, నిరాడంబరంగా నడుస్తుంటాయి. వస్తువు నిర్మాణం మీద పెత్తనం చేస్తున్నట్లనిపిస్తుంది. ఉన్నట్లుండి వస్తువే ప్రతీకై మనముందు మెరుస్తుంది. ఇక ఆయన కవిత్వం ఆ వెనుకే వస్తువు మనలో ప్రవేశిస్తుంటాయి. క్రమంగా మనమంతా ఆయన వస్తువే అయిపోతాం.
రాజులు కట్టిన గోడలు నేడు పెను శిలలపైన శిధిలాలుగా మారడం, అక్క చెలిమి ఊటబావి వోటికుండలా మిగిలిపోవడం, పేగులు వీణతంత్రులు తెగిపడినట్టు తెగిపడడంలాంటి బాధిత ప్రాంతం యొక్క వేదనా శకలాలు మనల్ని చుట్టుముడుతాయి. నవ్వు చాళ్ళు అయ్య మొహం మీద మాయం కావడం, నెర్రలు పడ్డ నేల సీతమ్మను మింగినట్లున్నదనడం, మానుకుండలోని మాగాయ ముక్కలం లాంటి వాక్యాలు కవి వ్యక్తీకరణ నైపుణ్యానికి నిదర్శనం.
సాధారణంగా పునరుక్తి పాట లక్ష్యం పాట. ఇది వచన కవిత్వంలో ప్రయోగిస్తే అంత ఔచిత్యవంతంగా ఉండదు. కానీ సమర్థుడైన కవి దీనిని సమయంగా ప్రయోగిస్తాడు. డబ్బీకార్ ఏమాయె ఏమాయె అని ధాత్రీ ధాత్రి అని పునరుక్తి ఒక ఆర్తిని నిస్సాహాయ వేదననే వ్యక్తీకరించింది.
ఈ కవికి శబ్దం కోటి గొంతుకల ఆర్తనాదం. రాజకీయ నక్కల జిత్తుల్ని ధ్వసించే అంకుశం.
అలాంటి ఆయన శబ్దానికి హాట్సాఫ్. దగాపడ్డ తెలంగాణా నిలువెత్తు నిదర్శనమైన నల్లగొండ దైన్యం చిత్రించే ఈ దీర్ఘ కవితకు స్వాగతం.

డా. కాంచనపల్లి
పాలపిట్ట జులై 2012 సంచిక

* * *

“ఫ్లోరోసిస్… ఫ్లోరోసిస్….” డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది. అంతేకాదు, ఈ దీర్ఘకవిత ప్రింట్ బుక్‌ని ఇప్పుడు కినిగె ద్వారా తగ్గింపు ధరకి తెప్పించుకోవచ్చు. మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.

ఫ్లోరోసిస్‌… ఫ్లోరోసిస్‌… On Kinige

Related Posts: